Mosambiek se kleure

As student het my dogter twee maal op ‘n uitreik na Mosambiek gegaan. Toe ek vir haar foto’s uit Bilene stuur, was haar reaksie: “Daardie water is so mooi soos ek dit onthou”.

Foto deur Woestynkind

“Helder die groen van ‘n brander se kruin − waar die sonlig dit vang voor hy vou…” (Randall Wicomb: “Kleur”)

Wanneer ek nou terugdink, besef ek: Mosambiek is kleur.

Die mense se klere is helder – van José se bont bermudabroek en luiperdpatroonhempie tot by die rooi bloesie en bypassende sisromp van die vroutjie wat langs die markstalletjie sit. Ek dink sy is siek, want sy is baie maer en die stoel is duidelik spesiaal vir haar uitgesit. Daar is ‘n sagtheid in haar uitdrukking soos wat sy ons, “toeriste”, met belangstelling bekyk.

Een dag kom Arleta werk met los haarverlengings ipv haar gebruiklike bolla en ek merk verras op dat die punte diep pers van kleur is.

Nou nog is ek spyt dat ek nie ‘n foto geneem het van die skoenstalletjie nie: netjiese rye plakkies in die helderste kleure.

Selfs bruin kom in talle skakeringe: kasjoeneute, honde, kleipotte…

In Bilene is ‘n reënboogkroeg met die vriendelikste kroegman.

Tot ons drankies was kleurvol: rooi koeldrank en rum; pienk Strawberry Lips-likeur met klein ysblokkies.

‘n Mark langs die pad is ‘n kunswerk – torings van kleur en lekkerte: groot geel lemoene, helderrooi tamaties en klein piesankies wat aan die plant ryp word en rêrig na piesang smaak.

Die kleurvolste van alles is die persoonlikhede saam met wie ek daardie heerlike week kon beleef. Dankie, Una, Positief en Woestynkind, vir die vreugde van ’n voornaamwoord: “ons”.

Roy en sy hondjie

Dis ons laaste dag in Bilene. Die mond is oop en die see se golwe spoel sagweg in die strandmeer in. Die son straal en die growwe sand skitter. Ons swem te heerlik daar in die mond se blou en goue water.

So teen vieruur klim ons in die bakkie wat op ‘n graskol geparkeer was en begin terugry na die lodge toe. Maar ag, ons vorder nie ver nie, toe val die bakkie vas in die strandpaadjie – sy agterwiele diep in die los sand ingegrawe.

Ons is nie te bekommerd nie – het mos die vorige dag gesien daar daag gewillige helpers op wat sommer een-twee-drie weer die wiele los het. Moeilikheid is net dat hierdie paadjie aansienlik meer afgeleë is as die vorige dag se pad al langs die strandmeer en naby mense se woonplekke.

‘n Enkele voornemende visserman word raakgesien en nader geroep, om hulp gevra. Hy laat staan sy donkerblou plastiekkontrepsie net daar op die sand onder die dennebome (is dit ‘n houer vir die visse wat hy sou gaan vang het?) en kom aangestap saam met sy metgesel, ‘n vriendelike Mosambiekse AfriCanishondjie.

By die restaurant met die platoniese kaasburger was daar ‘n In Memoriam-plakkaat met foto’s van “Smiley”, ‘n ligte beigekleurige hondjie waarvan die bekkie werklik geglimlag het. Roy se hondjie met haar maer lyfie en lang bene lyk net soos Smiley. Sy bly uit ons pad uit terwyl ons die sand probeer weggrawe maar gaan nie te ver weg nie, hou haarself besig deur met ‘n stok te speel.

Na ‘n lang dag en baie foto’s is die selfone se batterye amper pap, maar Positief kry darem ‘n noodoproep gemaak om hulp te ontbied. Die lodge stuur helpers oorland en ook per boot, maar dit gaan moeilik wees om ons op te spoor. Woestynkind begin die lang pad lodge toe stap, sodat sy die hulpgeselskap sal kan beduie waar ons vasgeval het.

Roy kap lang dennetakke met sy vlymskerp panga af, kap al die klein takkies af en lê dan die takke voor die wiele neer.  Uiteindelik is daar ‘n dennetakspoor voor elke wiel, maar Roy (net so maer soos sy hondjie), Positief en ek self het nie genoeg gesamentlike krag om die bakkie ver genoeg te stoot sodat dit die spoor kan vat terwyl Una bestuur nie. Ons wag nou maar vir die helpers om op te daag.

Die son begin stadigaan wegsak, loer soos ‘n dowwe goue bal agter die grys wolke uit. Ek is so bly oor hierdie rustige tyd in die buitelug, sit op die sand met Roy se hondjie styf teen my rug aangeleun, ‘n gerusstellende warmte in die skemer.

Die oorlandgeselskap daag op en een-twee-drie is die bakkie los. Die bootgeselskap daag te laat op om van enige nut te wees. Una gee haar laaste Portugese geldjie vir Roy en hy en sy hondjie kry koers na waarheen ook al, hulle oorspronklike planne vir die laatmiddag heeltemal in die wiele gery.

By die lodge het Woestynkind haar bekommernis oor ons verwerk deur solank potte water te kook en reg te hou – ‘n bad was nog nooit so lekker nie. Na ‘n heerlike aandete gaan ons vroeg slaap. Die uurglas van ons Mosambiekse avontuur loop uit…  

My Mosambiekmaats

Una die beach babe, ons gasvrou in Mosambiek

Sy is ’n mens-mens, iemand wat diep voel en fyn kyk. Haar totaal onverwagse uitnodiging om ’n week lank saam met haar en nog twee bloggers langs ’n Mosambiekse strandmeer te gaan bly, beland langs my soos ’n reddingsboei in ’n stormagtige see. Ek gryp dit vas en word uit die stormsee gered, sagkens neergesit langs waters waar rus is.

Ongemerk sorg en versorg sy – maak sonder ophef die heerlikste potte mieliepap, beplan aandetes, koop vis en groente en vetkoeke en pão.

Vreesloos verjaag sy die rot wat een nag oor haar voete kom hardloop; onverskrokke bestuur sy die dubbelkajuitbakkie op die strandpaadjies, deur diep sand en oor gladde spore.

Daar in die paradys help sy my opnuut besef dat die lewe ’n vreugde is, oftewel ’n fees, soos wat die blou stoel op die kafeestoepie dit stel.

Iemand wat die avontuur van leef met hart en siel aangryp, is Woestynkind. Wanneer sy uit pure uitbundigheid haar arms in die lug gooi, kan mens nie anders as om saam met haar bly te wees nie. Haar liefde vir diere is opmerklik uit die stemtoon waarmee sy met die boerboele gesels en niemand kan meer sielsgeluksalig op ’n lilo ronddryf nie.  

In Positief se mooi blou oë is daar ’n onnutsige vonkel. Haar bynaam onder die Mosambiekers is The Boss. Ek verkyk my aan die slag wat sy het om mense te motiveer, hoe hulle ewe vrolik spring om te doen wat gevra word. Soos wafferse tydrennavigator moedig sy Una aan: “Gee petrol,” of “Gaan vir die gras!”

Pas nadat die twee hard gewerk het om die bakkie se pap battery te help herstel, kom ek op hulle af waar hulle besig is om mooi te maak – Positief, in haar helderkleurige Hello Kitty-hempie en reënboogbroek, vleg Woestynkind se hare. Vrouens is kosbare wesens!